Vespidae – Osowate
Głowa czarna. Żuwaczki samicy czarne, żuwaczki samca żółte z czarnymi wierzchołkami. Nadustek samicy czarny z żółtymi plamami, nadustek samca w znacznej mierze żółty. U samicy żółte plamki na barkach (mogą się zlewać w nierozerwana przepaskę barkową) i na scutellum. U samca wierzch tułowia jednolicie czarny. Tegule samicy żółte, tegule samca czarne. Na odwłoku żółte przepaski poprzeczne – u samicy wyraźnie szersze i zwykle obecne na 6 tergitach. U samicy przepaski na tergitach 2 i 3 (w mniejszym stopniu) zwykle rozlane wzdłuż bocznych krawędzi, przez co przybierają kształt litery „U’. U samca przepaski poprzeczne często zanikają na końcowych tergitach. Uda czarne, golenie w przeważającej mierze żółte. Czułki z wierzchu czarne, od spodu pomarańczowoczerwone (samica) lub żółte (samiec). Skrzydła przezroczyste; pterostigma pomarańczowa.
Uherce Mineralne 07.07.2023 ♀ Fot. Andrzej Kucharski
Dania 14.07.2019 ♀ Fot. Erland Refling Nielsen
Uherce Mineralne 07.07.2023 ♀ Fot. Andrzej Kucharski
Lubin 03.06.2019 ♀ Fot. Meadowlark
- Status. Nierzadka, miejscami liczna
- Siedlisko. Łąki, polany, skraje lasów, ogrody, zarośla, tereny ruderalne, ugory, murawy kserotermiczne. Gniazduje w pustych łodygach jeżyn i bzów (lub innych roślin o miękkich łodygach), oraz w rozmaitych szczelinach – np. w drewnie lub w ścianach budynków
- Wymiary. Samica 9.5-15.5 mm. Samiec 7.5-12.5 mm
- Aktywność. Apogeum pojawu w czerwcu i lipcu, niemniej pojedyncze osobniki można spotkać już nawet w kwietniu i aż do sierpnia/września
- Lokalizacja. Dania, Polska – dolnośląskie, Bieszczady
- Pokarm. Nektar, spadź, soki roślinne. Entomofagicznym larwom samica dostarcza gąsienice niewielkich motyli, rzadziej larwy rośliniarek, ryjkowców i stonek
- Podobne. Liczne inne gatunki z podrodziny Eumeninae – identyfikacja możliwa po szczegółowej analizie ubarwienia poszczególnych części ciała
- Uwagi. Wśród pasożytów gniazdowych wymienia się złotolitki Chrysis impressa i Chrysis longula
- Uwagi 2. Oznaczenie osobnika z Lubina Darek Ogrodnik
- Uwagi 3. Autorzy obserwacji – Erland Refling Nielsen Meadowlark Andrzej Kucharski
- Więcej o gatunku
- A.parietinus w iNat
Dania 14.07.2019 ♀ Fot. Erland Refling Nielsen
Dania 14.07.2019 ♀ Fot. Erland Refling Nielsen
Uherce Mineralne 07.07.2023 ♀ Fot. Andrzej Kucharski
Lubin 03.06.2019 Widoczny deseń na nadustku samicy, charakterystyczny dla gatunku Fot. Meadowlark
Uherce Mineralne 07.07.2023 ♀ – żuwaczki są czarne Fot. Andrzej Kucharski
Lubin 03.06.2019 ♀ Fot. Meadowlark
Lubin 03.06.2019 ♀ Fot. Meadowlark
Lubin 03.06.2019 ♀ Fot. Meadowlark
Łódź 08.01.2020