Hylesinus crenatus – Jeśniak czarny

Curculionidae – Ryjkowcowate 
Duże czarne lub ciemnobrunatne korniki; górna powierzchnia ciała błyszcząca, prawie naga, czoło płasko wysklepione, gęsto i dość mocno nakrapiane, przedplecze na jedwabiście błyszczącej podstawie z głębokim punktowaniem, w kierunku przednich bocznych kącików z pojedynczymi drobnymi guzkami łusek. Pokrywy z głębokimi rowkami i szerokimi zagonikami. Dominuje na różnych gatunkach jesionów – w Europie Środkowej na Fraxinus excelsior, wyjątkowo na dębach, orzechach, lipach i klonach. Żerowiska  na konarach  i pniach. Chodnik rodzicielski o szerokości 3 mm, krótki, poprzecznie dwuramienny; gęste chodniki larwalne, podążające wzdłuż włóknem, długie do 30 cm. Przepoczwarzanie w korze.

Warszawa – maj 2026 Fot. Adam Brejnak

Warszawa – maj 2026 Fot. Adam Brejnak

Warszawa – maj 2026 Fot. Adam Brejnak

Warszawa rez. Las Natoliński 22.05.2016 Fot. Marek W. Kozłowski

Warszawa rez. Las Natoliński 22.05.2016 Fot. Marek W. Kozłowski

  1. Status. Pospolity. Występuje w całym kraju
  2. Siedlisko. Lasy (olsy, grądy), parki, aleje, ogrody
  3. Wymiary. Długość ciała 4-6 mm; największy europejski gatunek z rodzaju
  4. Aktywność. Roi się na początku maja. Żerowiska zakładane są martwych lub obumierających drzewach, często na świeżych kłodach. Lawy prowadzą żer od czerwca do lata następnego roku z przerwą na zimowanie. Młode chrząszcze pojawiają się od lipca i prowadzą żer uzupełniający w odziomkowej części starych jesionów, zimują pod korą a żerowiska zakładają w roku następnym
  5. Lokalizacja. Mazowieckie
  6. Pokarm. Tkanki podkorowe. Żerowiska często obok żerowisk jesionowca pstrego
  7. Podobne. Zarówno chrząszcze jak i żerowiska stosunkowo charakterystyczne
  8. Uwagi. Autorzy obserwacji – Marek W.Kozłowski Adam Brejnak
  9. H.crenatus w bazie BioMap
  10. H.crenatus w iNat

Porównanie żerowisk i wyglądu jesionowca i jeśniaka  (na prawo); Warszawa SGGW mat. dydaktyczne  SGGW Fot.  Marek W.Kozłowski

Warszawa rez. Las Natoliński 22.05.2016 Fot. Marek W. Kozłowski

Warszawa – maj 2026 Fot. Adam Brejnak

Warszawa – maj 2026 Fot. Adam Brejnak

Warszawa – maj 2026 Fot. Adam Brejnak


Warszawa 07.12.2023

Marek W.Kozłowski