Xylophagidae – Dziupleniowate
Ciało smukłe, ciemne. Mesonotum (sródplecze) samicy z 3 matowymi szarawymi pasami rozdzielonymi parą lśniących smug. Mesonotum samca czarne i lśniące z dwoma słabo widocznymi paseczkami ze złotawych włosków. U samicy środkowe tergity czerwono-pomarańczowe, bądź czarne; u samca wszystkie tergity czarne. Pokładełko krótkie, lecz dostrzegalne. Nasadowy człon czułków relatywnie długi, mniej więcej trzykrotnie tak długi, jak szeroki.
Konewka 06.05.2018 ♀
Konewka 06.05.2018 ♀
Las wiączyński 03.05.2015 ♂ Widać cienkie pasy ze złotych włosków na mesonotum
Las wiączyński 03.05.2015 ♂
- Status. Dawniej rzadki, obecnie pospolity i na ogół liczny. Występuje w całym kraju DD
- Siedlisko. Lasy
- Wymiary. Długość ciała 8-15 mm
- Aktywność. Druga połowa kwietnia – czerwiec
- Lokalizacja. Łódzkie, Bieszczady
- Pokarm. Białawe larwy są drapieżne, polują w próchniejącym drewnie
- Podobne. Równie częsty Xylophagus cinctus i rzadszy Xylophagus junki różnią się ewidentnie krótszym pierwszym, nasadowym członem czułków (2 razy tak długi, jak szeroki). Natomiast u bardzo rzadkiego Xylophagus kowarzi nasadowy człon czułków jest dłuższy (4 razy tak długi, jak szeroki). Inne dziuplenie w Polsce nie występują
- Uwagi. Autorzy obserwacji – Andrzej Kucharski avidal
- Uwagi 2. Nazwa gatunkowa nadana przez Insektarium
- Klucz do rodzaju Xylophagus
- X.ater w iNat
Niebieskie strzałki wskazują matowe szerokie, nierozdzielone lśniącą smugą pasy na śródpleczu X.kowarzi i analogicznie dwie wąskie, lśniące smugi na mesonotum X.ater – smugi te są rozdzielone i obrzeżone łącznie 3-ema matowymi pasami.
♀ X.kowarzi vs ♀ X.ater
W lesie żeromińskim obserwowałem dwie samice składające jaja na powalonej olszy. Do nogi jednej z nich uczepił się zaleszczotek.
Las żeromiński 08.05.2020 ♀
Las żeromiński 08.05.2020 ♀
Las żeromiński 08.05.2020 ♀
Ceteń 12.11.2015 Larwa z rodzaju Xylophagus
Konewka 06.05.2018 ♀
Łódź – Dolina Olechówki 23.05.22021 Rzadki widok – ♀ na liściu zamiast na pniu drzewa
Las wiączyński 03.05.2015 ♂
Las wiączyński 03.05.2015 ♂
Las wiączyński 03.05.2015 ♂
Łódź – BRUS 30.04.2020 ♂
Łódź – BRUS 30.04.2020 ♂
Łódź – Dolina Olechówki 23.05.22021 ♀
Las wiączyński 03.05.2015 ♂
Orelec 18.05.2020 Fot. Andrzej Kucharski
Łódź 04.05.2015