Chrysomelidae – Stonkowate
Jeden z większych przedstawicieli podrodziny; pierwotnie występujący na dużych obszarach Afryki, obecnie kosmopolityczny w rozmieszczeniu i coraz pospolitszy poprzez rozprzestrzenianie się wraz z produktami spożywczymi. Uważany za poważnego szkodnika szerokiej gamy roślin strączkowych. Głowa hipognatyczna, ryjek krótki i szeroki, oczy głęboko wcięte. Za oczami głowa mocno zwęża się tworząc krótką i wąską szyję. Czułki 11-członowe, czarne z członami 1-4 zwykle pomarańczowymi. Przedplecze zaokrąglone z przodu; tylna jego część po środku szeroko wzniesiona i ścięta przy tarczce. Pokrywy wyraźnie szersze od przedplecza, z wypukłymi barkami i zaokrąglonymi wierzchołkami, które odsłaniają pygidium. U świeżych osobników widoczny deseń z szarych i kremowych łusek oraz jaśniejszych plam na pokrywach tworzących dwa poprzeczne pasma. Wzdłuż szwu pokryw obecna ruda smuga. Pygidium pokryte gęstymi, bladymi, prawie białymi łuskami. Przednie nogi czerwone do żółtych, środkowe i tylne – ciemne. Wśród suchych nasion przechowywanych w sztucznych warunkach chrząszcz może rozmnażać się w sposób ciągły i szybko tworzą się duże populacje, w których pojedyncze nasiona zawierają po 5-6 larw, a same larwy przemieszczają się między nasionami w miarę ich spożywania lub wysychania. Chrząszcze sprawnie latają.
Warszawa – Ursynów 18.08.2020 chrząszcz wyszedł z zakupionego bobu Fot. Marek W. Kozłowski
Warszawa-Służew 31.05.2025 Fot. Marek W. Kozłowski
- Status. Coraz częściej spotykany, obecnie poważny szkodnik upraw bobiku oraz coraz częściej bobu i innych roślin strączkowych, może ujawnić się także w przechowalniach materiału siewnego i bobie konsumpcyjnym
- Siedlisko. Uprawy bobiku i bobu oraz innych roślin strączkowych
- Wymiary. Długość ciała 3.5-5 mm
- Aktywność. W naturze dorosłe osobniki zimują wśród ściółki, mchu lub pod korą, zazwyczaj w pobliżu rośliny żywicielskiej. Mogą też rozprzestrzeniać się po uprawach z przechowalni nasion. Dojrzałość do rozrodu osiągają od końca kwietnia lub maja, kiedy rozpoczyna się składanie jaj. Jaja składane są na zewnątrz strąków nasiennych, do 10 na strąku, a każda samica składa do 100 jaj. Larwy wylęgają się po 1-3 tygodniach, przedostają się do strąka i zaczynają żerować na nasionach, przechodząc przez trzy stadia larwalne i są w pełni rozwinięte w ciągu około trzech miesięcy. W tym czasie strąki mogą być wypełnione larwami, a nasiona zniszczone lub niemal puste.
- Lokalizacja. Mazowieckie
- Pokarm. Imagines: pyłek, nektar. Larwy żywią się nasionami bobu i bobika’ spotykane także na grochu, groszku, wyce, łubinie i być może na innych bobowatych
- Podobne. Największy przedstawiciel rodzaju Bruchus o dość charakterystycznym ubarwieniu i wyglądzie a także ornamentacji pokryw, szybko jednak ścierającej się u starszych osobników
- Uwagi. Autor obserwacji – Marek W.Kozłowski
- B.rufimanus w bazie BioMap
- B.rufimanus w iNat
Warszawa 12.02.2023