Apidae – Pszczołowate
Ciało łącznie z nogami i czułkami czarne, masywne, lśniące, skąpo owłosione. Nieowłosiona powierzchnia przy nasadzie tylnej goleni silnie i gęsto punktowana – widocznych jest 5 lub 6 rzędów punktowań. Skrzydła relatywnie krótkie, brunatne z silnym granatowym połyskiem; w przednim skrzydle 3 komórki kubitalne Cu.
Łuków 06.06.2018 Fot. Przemek Laskowski
Łuków 26.07.2024 Fot. Ricosz
Krasnystaw 15.08.2023 ♀ Fot. Anna Kołodziejak
Krasnystaw 15.08.2023 ♀ Fot. Anna Kołodziejak
Łuków 06.06.2018 Fot. Przemek Laskowski
Łuków 06.06.2018 Fot. Przemek Laskowski
Krasnystaw 15.08.2023 ♀ Fot. Anna Kołodziejak
- Status. Rzadka – wydaje się jednak zwiększać liczebność. Notowana niemal wyłącznie z Polski południowo-wschodniej (podkarpackie, lubelskie), rzadziej z Podlasia CR CR
- Siedlisko. Ciepłe i nasłonecznione skraje lasów, zaniedbane sady i ogrody, wąwozy, lasostepy, obrzeża wiejskich osiedli, doliny rzeczne; także kwietne łąki i ugory, na których poszukuje pokarmu
- Wymiary. Długość ciała 22-28 mm
- Aktywność. Marzec – wrzesień; najczęściej obserwowana w maju i czerwcu. Zimują imagines (obie płci)
- Lokalizacja. Lubelskie, podlaskie
- Pokarm. Imagines żywią się nektarem. Dla larw samice magazynują zapasy pyłku i nektaru. Gniazdują w suchym drewnie (ściany drewnianych budynków, płoty, ambony itp.), usychających pniach drzew, a także w zakamarkach skalnych i w ścianach wąwozów. W poszukiwaniu pokarmu odlatują nawet do kilku kilometrów od gniazda
- Podobne. W Polsce występuje drugi, bardzo podobny i jeszcze rzadszy gatunek zadrzechni – Xylocopa violacea. Samce można odróżnić po ubarwieniu czułków – wyraźnie, żółto rozjaśnionych przy wierzchołkach (dwa ostatnie człony przed członem apikalnym). Cechą diagnostyczną pozwalającą odróżnić i samice i samce jest punktowanie tylnej goleni – u Xylocopa violacea jest ono mniej obfite; widoczne są co najwyżej dwa rzędy punktowań. Bardzo podobna jest również samica przeciętnie mniejszej zaprawiarki nakamiennej Megachile (Chalicodoma) parietina (dwie komórki kubitalne Cu w przednim skrzydle); gatunek ten prawdopodobnie w Polsce już wyginął
- Uwagi. Znanym pasożytem gniazdowym jest Polochrum repandum z rodziny Sapygidae – w Polsce ten gatunek nie został odnaleziony
- Uwagi 2. Autorzy obserwacji – Anna Kołodziejak Małgorzata Goc Małgorzata Siuta Przemek Laskowski Ricosz
- Uwagi 3. Identyfikacja osobnika z Łukowa Darecki
- Więcej o gatunku
- X.valga w iNat
Krasnystaw 15.08.2023 ♀ Fot. Anna Kołodziejak
Puszcza Białowieska 05.05.2021 Fot. Małgorzata Siuta i Małgorzata Goc
Puszcza Białowieska 05.05.2021 Fot. Małgorzata Siuta i Małgorzata Goc
Puszcza Białowieska 05.05.2021 Fot. Małgorzata Siuta i Małgorzata Goc
Anna Kołodziejak gościła u siebie gniazdującą zadrzechnię
Krasnystaw 13.05.2023 Gniazdo Fot. Anna Kołodziejak
Krasnystaw 13.05.2023 Gniazdo Fot. Anna Kołodziejak
Krasnystaw 13.05.2023 Gniazdo Fot. Anna Kołodziejak
Łódź 18.09.2018
Dzień Dobry, obserwowałam zadrzechnię czarnorogą (na 90% był to ten gatunek wg Stowarzyszenia Natura i Człowiek) w Puszczy Białowieskiej w maju 2021 w Puszczy Białowieskiej.
Nie znam obserwacji z Podlasia, być może to jest pierwsze. Byłby to sygnał, że zadrzechnia powiększa zasięg i staje się coraz liczniejsza.
Dzień dobry, jeżeli się przyda, mogę przesłać zdjęcia. (nie są świetnej jakości, ale może coś Państwo z nich wydedukujecie). (na jaki adres?)
avidal@o2.pl
Ale nie gwarantuję, że uda się zidentyfikować gatunek.
Linki chyba w komentarzach nie przechodzą, więc podrzucam namiar na publikację, gdzie opisano znalezienie X.valga (pojedynczego samca) w Puszczy Białowieskiej: Xylocopa valga Gerst. (Hymenoptera: Apidae) w Polsce, Huflejt i Gutowski, Leśne Prace Badawcze 2016
Czyli ściana wschodnia została właściwie opanowana przez Zadrzechnie. Teraz pora na eksapansję w głąb kraju
Och to bardzo ciekawe! Przesłałam zdjęcia.
Gosiu, zdjęcia dotarły. Po zidentyfikowaniu zostaną umieszczone w opisie gatunkowym. Dziękuję.
Właśnie takie coś w liczbie 2 obserwuje w swoim ogrodzie od jakiegoś czasu w powiecie dzierżoniowskim na Dolnym Śląsku
Dotarły też do Łodzi. Od kilku dni przylatują do mojego ogrodu.
Fantastyczna wiadomość. W którym miejscy w Łodzi masz ogród?
No to trafiło ci się piękne widowisko. Wygląda na to, że wróciła do naszego kraju na dobre
Dokładnie ten gatunek pojawił się w okolicach Jeleniej Góry na Dolnym Śląsku, coś pięknego.
Bogactwa naturalne Dolnego Śląska to także wspaniałe owady, takie jak ta zadrzechnia.
Stargard, Zachodniopomorskie – stacjonuje na ROD od ~2lat 🙂
Dzięki za doniesienie, polecam iNat
Widuję tą piękność na swojej działce we Wrocławiu.
We Wrocławiu jakoś znacznie łatwiej o ciekawe gatunki owadów, roślin, grzybów, niż w takiej Łodzi. Już dawno zauważyłem.
Od około 2 tygodni widuję tą pszczołę prawie codziennie na dość dużym obszarze, o długości ponad 100m od rabat kwiatowych w naszym ogrodzie podwórkowym – trawnik, altana, drzewka itp.
przez ogródek kwiatowy na sadzie, a przede wszystkim na polu wśród kwiatów wokół szklarni (to jedna działka długości około 150m).
Pszczoła długości ciała około 3cm, wyraźnie masywniejsza od szerszeni, nie boi się człowieka. Można przysunąć twarz na 10-15 cm gdy zbiera nektar w kwiatach i obserwować.
Pewnie gdzieś na południu kraju takie rzeczy się dzieją
Już jej nie ma. Może przeniosła się na inny obszar, albo coś ją zjadło. Ale majestatyczne zwierzę.