Efektowna sieciarka należąca do rodziny żupałkowatych Ascalaphidae, która nie ma reprezentanta w faunie Polski. Ciało wyraźnie, czarno owłosione. Głowa i tułów w znacznej mierze czarne. Odwłok czarny, u samca z dobrze widocznymi przysadkami odwłokowymi. Czułki czarne, długie, zakończone buławkowato. Przednie skrzydła z czarnymi plamami na siatkowanym tle, u nasady silnie zażółcone. Tylne skrzydła z czarnymi plamami nasadowymi i żółtymi, szeroko, czarno obwiedzionymi żółtymi plamami wierzchołkowymi. Użyłkowanie obu par skrzydeł żółte.
Austria 20.06.2014 Fot. gernotkunz
Austria 20.06.2014 Fot. gernotkunz
Korfu 12.05.2025 Fot. Adam Kula
Bułgaria 2010 Fot. Jarosław Bury
Bułgaria 2010 Fot. Jarosław Bury
- Zasięg. Południowa Europa. Rzadki i zwykle pojedynczo obserwowany, liczniejszy tylko na Półwyspie Bałkańskim
- Siedlisko. Nagrzane, kamieniste zbocza i inne ciepłe tereny otwarte oraz widne zarośla
- Wymiary. Długość ciała około 25-30 mm. Rs 38-55 mm
- Aktywność. Maj – sierpień. W słoneczne dni aktywny i płochliwy, w czasie spoczynku szybko składa skrzydła, w przeciwieństwie do żupałka ważkowatego. W chłodniejsze dni lata niechętnie
- Lokalizacja. Bułgaria, Austria, Grecja. W Polsce nie występuje
- Pokarm. Niewielkie owady, które chwyta w locie. Larwy również drapieżne, czyhają na drobne bezkręgowce pod kamieniami, w ściółce, pod mchem…
- Podobne. Inne gatunki z rodzaju – u żupałka księżycoplamego Libelloides longicornis brak czarnych plam na przednich skrzydłach, a żupałek ważkowaty Libelloides coccajus różni się kształtem plam na tylnych skrzydłach oraz czarnym użyłkowaniem
- Uwagi. Autorzy obserwacji i identyfikacji – Adam Kula Jarosław Bury gernotkunz
- L.macaronius w iNat
Austria 20.06.2014 Larwa Fot. gernotkunz
Łódź 19.06.2021