Xylocopa valga – Zadrzechnia czarnoroga

Apidae – Pszczołowate
Ciało łącznie z nogami i czułkami czarne, masywne, lśniące, skąpo owłosione. Nieowłosiona powierzchnia przy nasadzie tylnej goleni silnie i gęsto punktowana – widocznych jest 5 lub 6 rzędów punktowań. Skrzydła relatywnie krótkie, brunatne z silnym granatowym połyskiem; w przednim skrzydle 3 komórki kubitalne Cu.

X valga

Łuków 06.06.2018 Fot. Przemek Laskowski

X.valga

Łuków 06.06.2018 Fot. Przemek Laskowski

Xyl.valga

Łuków 06.06.2018 Fot. Przemek Laskowski

Xylocopa

Łuków 06.06.2018 Fot. Przemek Laskowski

Xylocopa.

Łuków 06.06.2018 Fot. Przemek Laskowski

  1. Liczebność. Zdecydowanie rzadka. Czerwona księga kat. CR. Czerwona Lista kategoria CR
  2. Biotop. Ciepłe i nasłonecznione skraje lasów, zaniedbane sady i ogrody, wąwozy, lasostepy, obrzeża wiejskich osiedli, doliny rzeczne;  także kwietne łąki i ugory, na których poszukuje pokarmu
  3. Wymiary. Długość ciała 22-28 mm
  4. Aktywność. Marzec – wrzesień; najczęściej obserwowana w maju i czerwcu. Zimują imagines (obie płci)
  5. Lokalizacja. Lubelskie. Notowana niemal wyłącznie z Polski południowo-wschodniej (podkarpackie, lubelskie)
  6. Pokarm. Imagines żywią się nektarem. Dla larw samice magazynują zapasy pyłku i nektaru. Gniazdują w suchym drewnie (ściany drewnianych budynków, płoty, ambony itp.), usychających pniach drzew, a także w zakamarkach skalnych i w ścianach wąwozów. W poszukiwaniu pokarmu odlatują nawet do kilku kilometrów od gniazda
  7. Podobne. W Polsce występuje drugi, bardzo podobny i jeszcze rzadszy gatunek zadrzechni – Xylocopa violacea. Samce można odróżnić po ubarwieniu czułków – wyraźnie, żółto rozjaśnionych przy wierzchołkach (dwa ostatnie człony przed członem apikalnym). Cechą diagnostyczną pozwalającą odróżnić i samice i samce jest punktowanie tylnej goleni – u Xylocopa violacea jest ono mniej obfite; widoczne są co najwyżej dwa rzędy punktowań. Bardzo podobna jest również samica przeciętnie mniejszej zaprawiarki nakamiennej Megachile (Chalicodoma) parietina (dwie komórki kubitalne Cu  w przednim skrzydle); gatunek ten prawdopodobnie w Polsce już wyginął
  8. Uwagi. Znanym pasożytem gniazdowym jest Polochrum repandum z rodziny Sapygidae – w Polsce ten gatunek nie został odnaleziony
  9. Uwagi 2. Autorem obserwacji jest Przemek Laskowski
  10. Uwagi 3. Identyfikacja Darecki
  11. Więcej o gatunku

avidal

6 thoughts on “Xylocopa valga – Zadrzechnia czarnoroga

  1. Dzień Dobry, obserwowałam zadrzechnię czarnorogą (na 90% był to ten gatunek wg Stowarzyszenia Natura i Człowiek) w Puszczy Białowieskiej w maju 2021 w Puszczy Białowieskiej.

  2. Dzień dobry, jeżeli się przyda, mogę przesłać zdjęcia. (nie są świetnej jakości, ale może coś Państwo z nich wydedukujecie). (na jaki adres?)

  3. Linki chyba w komentarzach nie przechodzą, więc podrzucam namiar na publikację, gdzie opisano znalezienie X.valga (pojedynczego samca) w Puszczy Białowieskiej: Xylocopa valga Gerst. (Hymenoptera: Apidae) w Polsce, Huflejt i Gutowski, Leśne Prace Badawcze 2016

Leave a Reply